DUMAVA: Voorwaarden

Komt u in aanmerking voor de Subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (DUMAVA)? Op deze pagina vindt u meer informatie over de actuele voorwaarden waar uw aanvraag aan moet voldoen. Open voor aanvragen De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 7 september 2026 Komt u in aanmerking voor de Subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (DUMAVA)? Op deze pagina vindt u meer informatie over de actuele voorwaarden waar uw aanvraag aan moet voldoen. Wanneer mag u beginnen met verduurzamen? U laat eerst een verduurzamingsadvies opstellen voordat u DUMAVA aanvraagt. Lees hierover meer onder Welk verduurzamingsadvies heeft u nodig? U vraagt DUMAVA aan voordat u een contract aangaat met een aannemer over de maatregelen of start met de verduurzamingsactiviteiten. Gaat u een contract aan of begint u met verduurzamen voordat uw subsidie is toegekend? Dan loopt u het risico dat u geen subsidie krijgt. Financiële voorwaarden Voor de verduurzamingsmaatregel(en) waarvoor u DUMAVA-subsidie aanvraagt, is geen andere subsidie van de Rijksoverheid aangevraagd of verleend. Subsidies van uw gemeente of provincie mag u wel combineren met DUMAVA. U mag met alle subsidies samen maximaal 100% van de totale kosten ontvangen. Let op: als bovenlokale onderneming mag u geen subsidies combineren. Om in aanmerking te komen voor subsidie mag er geen sprake zijn van een onderneming in moeilijkheden. Ontving u eerder DUMAVA voor losse maatregelen? Dan mag u vanaf 2026 onbeperkt aanvragen: voor andere losse maatregelen óf voor één integraal verduurzamingsproject. De eerdere aanvraag moet zijn afgerond en vastgesteld voordat u een volgende aanvraag voor hetzelfde vastgoed doet. Heeft u eerder DUMAVA ontvangen voor een integraal verduurzamingsproject? Dan kan u geen DUMAVA meer ontvangen voor hetzelfde vastgoed. Ook niet voor losse maatregelen. Voorwaarden energieprestatieverbetering bij integraal verduurzamingsproject  Vraagt u subsidie aan voor een integraal verduurzamingsproject? Dan gelden de aanvullende voorwaarden hieronder.  Voor niet-monumentale panden moet het maatregelenpakket leiden tot een energieprestatieverbetering van minstens 3 energielabelstappen tot minimaal:  energielabel B, óf  een 'hoge energieprestatie', ook renovatiestandaard genoemd  In de tabel op de pagina over de renovatiestandaard staat hoe hoog de energieprestatie minimaal moet zijn. Voor monumenten die niet met energielabels werken en voor bovenlokale ondernemingen moet het maatregelenpakket leiden tot:  een energieprestatieverbetering, gemeten in een vermindering van het primaire energieverbruik met minstens 20%, óf;  een energieprestatieverbetering, gemeten in een vermindering van het primaire energieverbruik van minstens 60%.  Welk verduurzamingsadvies heeft u nodig? Om DUMAVA aan te vragen, is het verplicht dat u vooraf een verduurzamingsadvies laat opstellen door een energieadviseur. U kiest zelf welk verduurzamingsadvies, afhankelijk van het type project. In de tabel hieronder leest u welke opties er zijn.  Losse verduurzamingsmaatregelen Integraal verduurzamingsproject Energieadvies Maatwerkadvies Portefeuilleroutekaart Portefeuilleroutekaart met energielabel Duurzaam Monumenten maatwerkadvies (voor monumenten, optioneel) Duurzaam Monumenten maatwerkadvies (voor monumenten) Waar moet het verduurzamingsadvies aan voldoen? In het rapport van uw energieadviseur staat welke verduurzamingsmaatregelen u kunt laten uitvoeren om uw maatschappelijk vastgoed. U voegt dit rapport toe aan uw subsidieaanvraag. Het rapport mag op dat moment maximaal 48 maanden oud zijn. Hieronder leest u welke informatie in het verduurzamingsadvies moet staan voor losse maatregelen en voor een integraal verduurzamingsproject. Losse maatregelen In het energieadvies, de portefeuilleroutekaart of het Duurzaam Monumenten maatwerkadvies voor losse maatregelen moet in ieder geval deze informatie staan:  Technische en functionele beschrijving van uw maatschappelijk vastgoed. Overzicht van de verdeling van het energieverbruik (energiehuishouding) van uw maatschappelijk vastgoed van de afgelopen 3 jaar vóór de subsidieaanvraag. Overzicht van mogelijke verduurzamingsmaatregelen. Overzicht van verwachte energiebesparing en/of vermindering van de CO2-uitstoot, uitgedrukt in cijfers. Inschatting van investeringskosten en verwachte besparingen, uitgedrukt in euro's. Is uw energieverbruik meer dan 25.000 m3 aardgas (of aardgasequivalent) of 50.000 kWh elektriciteit per jaar? Dan moet in uw energierapport ook deze informatie staan: Overzicht van alle verduurzamingsmaatregelen met een terugverdientijd van maximaal 5 jaar. Duidelijk en eenvoudig plan waarin staat hoe u de maatregelen uit het verduurzamingsadvies gaat uitvoeren. Integraal verduurzamingsproject Maatwerkadvies Dit moet voldoen aan deze eisen: Het advies laat u opstellen door een gecertificeerd EP-U-maatwerkadviseur volgens de BRL9500-MWA-U. Elke erkende energieadviseur werkt volgens deze richtlijn. U vindt een erkende energieadviseur via de knop hieronder.  Het maatwerkadvies is geregistreerd in EP-Online. Dit is een online databank waarin energielabels van gebouwen staan.   Portefeuilleroutekaart Heeft uw organisatie een portefeuilleroutekaart? Dan kunt u deze ook gebruiken voor uw subsidieaanvraag. Hiervoor gelden deze eisen: Op de portefeuilleroutekaart staat dezelfde informatie als bij losse maatregelen. Deze vindt u hierboven onder ‘losse maatregelen’.   De directie van de organisatie die aanvraagt maakt de portefeuilleroutekaart.   Vraagt u subsidie aan voor vastgoed in een andere sector dan de zorg? Dan moeten in de portefeuilleroutekaart ook de verduurzamingsplannen staan van nog minimaal 19 andere gebouwen van uw organisatie.  Hoort uw gebouw bij de zorgsector? Dan moet de portefeuilleroutekaart zijn opgesteld volgens de formats van het Expertisecentrum Verduurzaming.  Een integraal verduurzamingsproject voor een monument kunt u aanvragen met een Duurzaam Monumenten maatwerkadvies. Dit is hetzelfde als een DuMo-advies niveau 3. Vind een erkende energieadviseur Aanvullende voorwaarden bovenlokale ondernemingen Als u economische activiteiten uitvoert vanuit of met het vastgoed, bent u een onderneming. Alle ondernemingen moeten vanaf 2025 bij de aanvraag een verklaring invullen waaruit blijkt of zij concurreren met ondernemingen uit andere EU-lidstaten. Dit kan volgens de EU-regels al snel zo zijn. Dit noemen wij bovenlokale ondernemingen. Hieronder downloadt u de invulbare verklaring. Deze voegt u toe als bijlage bij de aanvraag. Let op: sportaccommodaties die voor het overgrote deel voor amateursport worden gebruikt, hoeven deze verklaring niet in te vullen. Verklaring bovenlokale onderneming DUMAVA PDF document | 225.61 KB Blijkt uit de verklaring dat u een bovenlokale onderneming bent? Dan gelden voor u aanvullende voorwaarden voor het aanvragen van DUMAVA. Hieronder leest u welke dat zijn voor losse maatregelen of voor een integraal verduurzamingsproject. Losse maatregelen Als bovenlokale onderneming kunt u DUMAVA aanvragen voor losse maatregelen als u gebruikmaakt van de algemene groepsvrijstellingsverordening (AGVV) of de reguliere de-minimisverordening. Algemene groepsvrijstellingsverordening (AGVV) Als u alleen subsidie aanvraagt voor een maatregel die de energie-efficiëntie in het gebouw verbetert (de maatregelen onder codes C, E, F en L en de maatregelen D.4, D.5, D.6, D.7 en D.10 uit de maatregelenlijst), dan gelden deze aanvullende voorwaarden: Voert u maatregelen uit voor één type onderdeel van een gebouw? Dan moeten de maatregelen samen leiden tot een energieprestatieverbetering van het gebouw van minstens 10%. Een type onderdeel van een gebouw is bijvoorbeeld de isolatie van de bouwschil van een vleugel van een ziekenhuis. Als u maatregelen voor meerdere delen van het gebouw uitvoert, dan is dat minstens 20%. De energieprestatieverbetering moet u bewijzen met software die voldoet aan NTA 8800. Dit is een rekenmethode die de energieprestatie van gebouwen berekent. Dit moet u ook laten opnemen in het verduurzamingsadvies dat de energieadviseur uitvoert.   Let op: vraagt u sub